Wat is een aanbesteding?
Een aanbesteding is een formele procedure waarbij een opdrachtgever, vaak een overheid of publieke instelling, meerdere partijen uitnodigt een offerte in te dienen voor een opdracht of dienst. Een aanbesteding wordt ook wel een tender genoemd. De procedure borgt transparantie en eerlijke concurrentie bij de besteding van publieke middelen.
Hoe verloopt een aanbesteding stap voor stap?
De opdrachtgever publiceert een aankondiging via TenderNed of een Europees platform. Daarna volgt de inlichtingenfase: partijen stellen vragen, die de opdrachtgever via een nota van inlichtingen beantwoordt voor alle gegadigden tegelijk.
Vervolgens dienen inschrijvers een offerte in met plan van aanpak en prijs. De opdrachtgever beoordeelt op basis van vooraf bekendgemaakte gunningscriteria: de economisch meest voordelige inschrijving (EMVI), de beste prijs-kwaliteit-verhouding (BPKV), of laagste prijs. Na beoordeling volgt de gunning, bij Europese aanbestedingen gevolgd door een standstill-periode voor bezwaar. Meer weten? Lees hoe een aanbestedingsprocedure stap voor stap werkt.
Wat is het verschil tussen een aanbesteding en een tender?
In de Nederlandse praktijk zijn aanbesteding en tender synoniemen. Tender is het Engelse woord; aanbesteding is de formele NL wettelijke term. Buiten het publieke domein wordt "tender" ook gebruikt voor commerciële offertetrajecten zoals een request for proposal (RFP). In NL publiek domein gelden altijd de regels van de Aanbestedingswet 2012. Meer uitleg vind je in onze blog over wat een tender is.
Wanneer is een aanbesteding verplicht voor jouw organisatie?
Een aanbesteding is verplicht als de opdrachtgever een aanbestedende dienst is: de staat, provincies, gemeenten, waterschappen of publiekrechtelijke instellingen, conform de Aanbestedingswet 2012.
Boven de Europese drempelwaarden (2026-2027, excl. btw) moet Europees worden aanbesteed, volgens PIANOo, Expertisecentrum Aanbesteden:
Werken: € 5.404.000
Leveringen en diensten, centrale overheid: € 140.000
Leveringen en diensten, decentrale overheid: € 216.000
Onder die drempelwaarden kan nationaal aanbestedingsbeleid gelden. Belangrijk voor aanbieders: onderzoek toont dat 40 tot 80 procent van de beslissing al genomen is vóór publicatie.
Veelgestelde vragen over aanbestedingen
-
Bij een Europese openbare aanbesteding bedraagt de inschrijftermijn minimaal 35 dagen. Inclusief publicatie, beoordeling en gunning kom je al snel op drie tot zes maanden totaal. Een meervoudig onderhandse procedure gaat sneller: vier tot acht weken is gebruikelijk. Een niet-openbare procedure met een selectiefase duurt doorgaans vier tot acht maanden.
-
Ja, via de inlichtingenfase. Je stelt vragen via het aanbestedingsplatform, waarna de opdrachtgever de vragen en antwoorden tegelijk voor alle inschrijvers publiceert in een nota van inlichtingen. Directe communicatie met de contactpersoon buiten dit formele kanaal is niet toegestaan en kan leiden tot uitsluiting van de procedure.
-
Op basis van de gunningscriteria in de aanbestedingsleidraad (het spelregelsdocument van de procedure). Bij EMVI wegen prijs en kwaliteit, beoordeeld op criteria als aanpak en ervaring. Bij BPKV telt de verhouding prijs-kwaliteit. Bij laagste prijs telt alleen de prijs. Alle criteria zijn vooraf openbaar.
Hulp nodig bij een aanbesteding?
Aanbestedingen win je vóór publicatie. Wie pas reageert als de aankondiging verschijnt, begint te laat. Wij helpen organisaties om zich strategisch te positioneren in de pre-tender fase: van marktoriëntatie en relatieopbouw tot een sterker plan van aanpak op het moment van inschrijving. Bekijk wat tender advies voor jouw organisatie kan betekenen.
